تماس با ما

رنگ مو چیست؟

دکتر رویا میرنظامی دکتر رویا میرنظامی
7 5 1398
0 از 1 رای
رنگ مو چیست؟
38



رنگ مو یک ماده ­ی شیمیایی است. اولین محصول تجاری رنگ ­آمیزی مو در سال 1909 توسط شیمیدان فرانسوی به نام اوژن شولر با استفاده از پارا فنیل دی آمین ساخته شد. امروزه رنگ کردن مو یک کار بسیار محبوب است؛ بیش از 75 درصد از زنان موهای خود را رنگ می کنند و درصد رو به رشدی از مردان به دنبال این کار هستند.

رنگ مو چگونه کار می­ کند؟ رنگ مو حاصل انجام یک سری از واکنش­ های شیمیایی بین مولکول­ های موجود در مو و رنگدانه ­ها و همچنین پراکسید و آمونیاک است. داروخانه اینترنتی مهتاطب یک مقاله کامل درباره رنگ های مو و ایمنی آن ها تهیه کرده که در ادامه به این مقاله می پردازیم.

 

مو چیست؟


مو به طور عمده از کراتین یعنی همان پروتئینی که در پوست و ناخن­ ها یافت می­ شود؛ ساخته شده است. رنگ طبیعی مو به نسبت و مقدار دو پروتئین دیگر به نام یوملانین و فئوملانین بستگی دارد. یوملانین مسئول ایجاد سایه ­ی قهوه­ ای تا مشکی موها است؛ در حالی که فئوملانین مسئول ایجاد سایه­ ی بلوند طلایی، زنجبیلی یا قرمز است. عدم وجود هر یک از این دو ملانین موجب سفید یا خاکستری شدن موها می­ شود.
 

رنگ موهای طبیعی


از هزاران سال قبل تا کنون مردم سراسر دنیا با استفاده از گیاهان و مواد معدنی موهایشان را رنگ می­ کنند. برخی از این مواد طبیعی حاوی رنگدانه (به عنوان مثال، حنا، پوسته ­­ی سیاه گردو) هستند؛ در حالی که مواد دیگر حاوی سفید کننده ­های طبیعی مو هستند یا موجب بروز واکنش ­هایی می­ شوند که رنگ مو را تغییر می ­دهند (مانند سرکه). رنگدانه ­های طبیعی معمولا با رنگ کردن ساقه­ ی مو کار می­ کنند. برخی از رنگدانه­ های طبیعی از طریق شامپوهای مختلف روی سر باقی می ­مانند؛ اما این شامپوها لزوما بی­ خطرتر از ترکیبات مدرن نیستند. به دست آوردن نتایج یکسان با استفاده از رنگدانه ­های طبیعی دشوار است و برخی از افراد به مواد موجود در شامپوها حساسیت نشان می ­دهند.
 

رنگ موی موقت


رنگ موهای موقت یا نیمه دائمی ممکن است موجب رسوب رنگ­ های اسیدی بر روی ساقه­ ی مو شوند یا ممکن است حاوی مولکول­ های رنگدانه کوچک باشند که می ­توانند با استفاده از مقدار کمی پراکسید درون ساقه­ ی مو حرکت کنند. در برخی از موارد، مجموعه ­ای از چند رنگدانه­ ی مختلف وارد مو می ­شوند تا کمپلکس بزرگتری را درون ساقه مو تشکیل دهند. شستشوی سر با شامپو در نهایت رنگ موی موقت را از بین می ­برد. این رنگ موها حاوی آمونیاک نیستند به این معنی که ساقه مو در طول فرآیند رنگ کردن باز نمی­ شود و رنگ طبیعی مو وقتی رنگ شسته شود؛ حفظ می ­شود.
 

روشن کردن مو


از دکلره برای روشن کردن مو استفاده می ­شود. دکلره با ملانین موجود در مو واکنش می­ دهد و از طریق یک واکنش شیمیایی غیر قابل برگشت رنگ مو را از بین می­ برد. دکلره، مولکول ملانین را اکسید می­ کند. ملانین همچنان در مو وجود دارد؛ اما مولکول اکسیدشده­ ی ملانین بی رنگ است. با این حال، دکلره ته رنگ زرد کم رنگ ایجاد می­ کند. رنگ زرد، رنگ طبیعی کراتین است، کراتین یک پروتئین ساختاری در مو است. دکلره همچنین با رنگدانه ­ی تیره یوملانین سریع ­تر از فئوملانین واکنش می­ دهد؛ از این رو ممکن است بعد از روشن کردن مو رنگ طلایی یا قرمز باقی بماند. هیدروژن پراکسید یکی از رایج­ ترین مواد روشن­ کننده ­ی مو است. پراکسید به صورت یک محلول قلیایی مورد استفاده قرار می­ گیرد؛ ساقه­ ی مو را باز می­ کند و با ملانین واکنش می دهد.
 

رنگ موی دائمی


لایه­ ی بیرونی ساقه­ ی مو یعنی کوتیکول آن باید قبل از اینکه رنگ دائمی درون مو رسوب کند؛ باز شود. زمانی که کوتیکول باز است؛ رنگ با قسمت داخلی مو یعنی قشر، واکنش می ­دهد تا رسوب کند یا رنگ طبیعی مو را از بین ببرد. اکثر رنگ موهای دائمی از یک فرآیند دو مرحله­ ای برای رنگ کردن مو استفاده می­ کنند (معمولا این دو مرحله همزمان اتفاق می­ افتند)؛ در مرحله­ ی اول رنگ اصلی مو از بین می­ رود و سپس رنگ جدید رسوب می ­کند. اساسا همین فرآیند در روشن کردن مو هم انجام می ­شود؛ به جز اینکه رنگ مو به ساقه ­ی مو متصل می­ شود. آمونیاک یک ماده­ ی شیمیایی قلیایی است که کوتیکول را باز می­ کند و این امکان را فراهم می­ کند رنگ مو به قشر مو نفوذ کند. زمانی که رنگ موی دائمی همراه با پراکسید مورد استفاده قرار می­ گیرد؛ آمونیاک به عنوان یک کاتالیزور عمل می­ کند. از پراکسید به عنوان یک عامل باز کننده یا اکسید کننده استفاده می ­شود. باز کننده رنگ قبلی را از بین می­ برد. پراکسید پیوندهای شیمیایی موجود در مو را می­ شکند و گوگرد را آزاد می­ کند که همین عنصر موجب بوی مشخص رنگ مو می­ شود. از آنجایی که ملانین رنگ خود را از دست داده است؛ یک رنگ دائمی جدید به قشر مو متصل می ­شود.

الکل­ ها و نرم­ کننده­ های مختلفی نیز ممکن است در رنگ مو وجود داشته باشند. نرم­ کننده­ ها بعد از رنگ­ آمیزی مو کوتیکول را می ­بندند تا رنگ جدید مو را حفظ کنند.



رنگ موی دائمی

ایمنی رنگ مو


اولین باری که رنگ­ موها به بازار آمدند؛ عنصر اصلی موجود در رنگ­ های coal tar موجب بروز واکنش‌های آلرژیک در برخی از افراد شد. در حال حاضر اکثر رنگ­ موها از منابع نفتی ساخته می­ شوند. اما سازمان غذا و داروی ایالات متحده هنوز هم آن ها را به عنوان رنگ­ های coal tar در نظر می­ گیرد. دلیل این کار این است که این رنگ­ ها برخی از همان ترکیبات موجود در رنگ ­های coal tar را دارند.
مطالعات متعددی وجود دارند که استفاده از رنگ مو را با خطر بالاتر ابتلا به برخی از سرطان­ ها مرتبط کرده ­اند. با این حال، مطالعات دیگر، به وجود این ارتباط پی نبرده اند. اما به یاد داشته باشید که اکثر رنگ­ موها لازم نیست از همان تست سنجش ایمنی که برای سایر لوازم آرایشی قبل از اینکه در فروشگاه­ ها فروخته شوند؛ مورد استفاده قرار می­ گیرد؛ عبور کنند.
سازندگان لوازم آرایشی استفاده از ترکیبات شناخته شده ­ای که موجب ایجاد سرطان در حیوانات می­ شوند را متوقف کرده ­اند. اما مواد شیمیایی تقریبا به یک شیوه جایگزین برخی از عوامل ایجادکننده­ ی سرطان می‌شوند. برخی از کارشناسان معتقدند که این ترکیبات جدیدتر با ترکیباتی که جایگزین آن ها می ­شوند؛ خیلی تفاوت ندارند.
کارشناسان بهداشت معتقدند که با استفاده­ ی کمتر از رنگ مو یا عدم استفاده از رنگ مو تا زمانی که موهای شما شروع به خاکستری شدن نکرده ­اند؛ می ­توانید خطر بروز سرطان را کاهش دهید.

 

هشدارهایی که شما باید در هنگام رنگ کردن موهایتان به آنها توجه کنید


هنگام رنگ کردن موهایتان به این نکات ایمنی توجه کنید:

- بیش از حد مورد نیاز، موهای خود را رنگ نکنید.
- بعد از استفاده از رنگ مو، پوست سر خود را به طور کامل با آب بشویید.
- هنگام استفاده از رنگ مو، دستکش بپوشید.
- با دقت به دستورالعمل­ های ارائه شده روی بسته­ بندی رنگ مو عمل کنید.
- هرگز رنگ موهای مختلف را با یکدیگر مخلوط نکنید.
- قبل از استفاده از رنگ مو، مطمئن شوید که آزمون حساسیت بر روی آن انجام شده است. تقریبا تمام محصولات رنگ­ مو شامل دستورالعمل­ های لازم برای انجام آزمون حساسیت هستند. مهم است هر زمانی که موهای خود را رنگ می­ کنید؛ این آزمون را انجام دهید. قبل از رنگ کردن موهای خود، اطمینان حاصل کنید که آرایشگر موی شما این آزمون را انجام داده است. برای انجام این آزمون، اندکی از رنگ را پشت گوش خود بگذارید و تا دو روز آن را نشویید. اگر نشان ه­ای از واکنش ­های آلرژیک مانند خارش، سوزش یا قرمزی در ناحیه ­ی مورد تست نداشتید؛ می­ توانید تا حدودی مطمئن شوید که شما به این رنگ حساسیت نشان نخواهید داد. چنانچه به آزمون حساسیت واکنش نشان می ­دهید؛ همین تست را با برندها یا رنگ­ موهای مختلف انجام دهید تا زمانی که رنگی پیدا کنید که به آن حساسیت نداشته باشید.
- هرگز ابروها یا مژه ­های خود را رنگ نکنید. FDA استفاده از رنگ مو را برای رنگ کردن مژه و ابرو حتی در سالن­ های زیبایی ممنوع کرده است. بروز یک واکنش آلرژیک به رنگ مو می­ تواند موجب تورم یا افزایش خطر بروز عفونت در اطراف چشم­ های شما شود. این مشکل می­ تواند به چشم­ های شما صدمه بزند و حتی باعث نابینایی شود. چنانچه به صورت اتفاقی رنگ درون چشم ­های شما بریزد؛ می­ تواند باعث آسیب دائمی شود.

 

ایمنی استات سرب در رنگ مو


از استات سرب به عنوان یک افزودنی رنگی در رنگ موهای پیشرفته استفاده می­ شود. این محصولات برای مدت کوتاهی مورد استفاده قرار می­ گیرند تا موجب رنگ ­آمیزی تدریجی موها شوند. این جمله ­ی هشداری باید بر روی برچسب رنگ موهای حاوی استات سرب نوشته شود:
"هشدار: این رنگ مو حاوی استات سرب است. تنها برای استعمال خارجی مورد استفاده قرار گیرد. این محصول را دور از دسترس کودکان قرار دهید. از این رنگ مو بر روی بریدگی یا خراش­ های پوست سر استفاده نکنید. اگر سوزش پوست سر افزایش پیدا کرد؛ مصرف رنگ مو را متوقف کنید. از این رنگ مو برای رنگ کردن سبیل، مژه­ها یا موی بدن به غیر از موی سر استفاده نکنید. از ریخته شدن رنگ مو در چشم­ ها جلوگیری کنید. دستورالعمل ­های زیر را به دقت اجرا کنید و بعد از استفاده از رنگ مو دستان خود را به طور کامل بشویید".

 

رنگ مو و بارداری


اطلاعات زیادی در مورد ایمنی استفاده از رنگ مو در دوران بارداری وجود ندارد. این احتمال وجود دارد که وقتی از رنگ مو استفاده می­ کنید؛ تنها مقدار کمی از آن جذب بدن شما شود. از این رو، مواد شیمیایی بسیار کمی، اگر وجود داشته باشد، می ­توانند وارد بدن کودک شما شوند. در چند مطالعه­ ای که بر روی حیوانات و انسان­ ها انجام شده؛ هیچ تغییری در جنین در حال رشد مشاهده نشد. چنانچه سوالی دارید یا نگران هستید؛ با پزشک خود صحبت کنید.


رنگ موی انسان


رنگ مو، رنگدانه ­ای شدن فولیکول­ های مو به دلیل وجود دو نوع ملانین است: یو ملانین و فئوملانین. عموما، اگر یوملانین بیشتری وجود داشته باشد، رنگ مو تیره ­تر می ­شود و اگر یوملانین کمتری وجود داشته باشد، رنگ مو روشن ­تر است. سطوح ملانین ممکن است در طی زمان متفاوت باشد که باعث می­ شود رنگ موی فرد تغییر کند و این امکان وجود دارد که فولیکول­ های مو، در یک فرد بیشتر از یک رنگ داشته باشند. رنگ­ موهای خاص، اغلب با گروه ­های نژادی مرتبط هستند؛ در حالی که موی سفید یا خاکستری با سن مرتبط است.
دو نوع رنگدانه باعث ایجاد رنگ مو می ­شوند: یوملانین و فئوملانین. فئوملانین مو را نارنجی و قرمز می ­کند. همه­ ی انسان ­ها تا حدی فئوملانین در موی خودشان دارند. یوملانین که دو زیر گونه ­ی سیاه یا قهوه ­ای دارد، موجب تیرگی رنگ مو می­ شود. یک غلظت پایین از یوملانین قهوه ­ای منجر به ایجاد موی بلوند می­ شود؛ در حالی که یک غلظت بالاتر از یوملانین قهوه ­ای منجر به ایجاد موی قهوه ­ای می ­شود. مقادیر بالای یوملانین سیاه منجر به ایجاد موی مشکی می­ شود؛ در حالی که غلظت­ های پایین، منجر به ایجاد موی سفید می ­شود.
فئوملانین از نظر بیوشیمیایی پایدارتر از یوملانین سیاه است؛ اما نسبت به یوملانین قهوه ­ای پایداری کمتری دارد، بنابراین زمانی که اکسید می­ شود خیلی آهسته ­تر می­ شکند. این دلیلی است که چرا بی رنگ کردن مو، در طی فرآیند رنگ کردن مو به یک موی تیره ­تر، یک رنگ متمایل به قرمز ایجاد می ­کند. همانطور که فئوملانین به تجزیه شدن ادامه می­ دهد، مو به تدریج قرمز می­ شود، سپس نارنجی می­ شود؛ بعد زرد می ­شود و در نهایت سفید می ­شود.
 

رنگ­ های موی طبیعی


رنگ موی طبیعی می­ تواند قهوه ­ای، بلوند، سیاه، قرمز یا سفید باشد؛ همه­ ی رنگ­ های­ موی طبیعی که شامل خاکستری، سفید و بلوند خیلی روشن هستند، سایه­ هایی از قهوه­ ای هستند.
 

مقیاس سایه­ ی رنگ


مقیاس فیشر – سالر که نام خودش را از اوجن فیشر و کارل سالر گرفته است، در انسان شناسی فیزیکی (زیستی) و پزشکی برای تعیین سایه­ های رنگ مو مورد استفاده قرار می­ گیرد. این مقیاس از نامگذاری­ های زیر استفاده می­ کند: A (بلوند خیلی روشن)، B تا E (بلوند روشن)، F تا L (بلوند)، M تا O (بلوند تیره)، P تا T (قهوه­ ای روشن تا قهوه­ ای)، U تا Y (قهوه ­ای تیره / مشکی) و اعداد رومی I تا IV (قرمز) و V تا VI (بلوند قرمز).


سایه رنگ مو


موی قهوه ­ای


موی قهوه ای، توسط سطوح بالاتر یوملانین و سطوح پایین­ تر فئوملانین مشخص می­ شود. افراد دارای موی قهوه ­ای از دو نوع یوملانین (مشکی و قهوه ­ای)، یوملانین قهوه­ ای دارند؛ آن­ ها همچنین معمولا دارای تار موی نسبتا ضخیم هستند. دختران یا زنان دارای موی قهوه­ ای اغلب تحت عنوان دختران سبزه (دارای موی خرمایی) شناخته می­ شوند.
موی بلوطی رنگ مویی است که در واقع سایه­ ی متمایل به قرمز موی قهوه ­ای است. برخلاف موی بور (قهوه ­ای متمایل به قرمز)، سایه­ ی متمایل به قرمز موی بلوطی، تیره ­تر است. موی بلوطی در بین افراد بومی شمال، مرکز، غرب و شرق اروپا معمول است.

 

موی بلوند


موی بلوند، طیفی از نزدیک سفید (بلوند مایل به سفید) تا یک بلوند طلایی تیره دارد. بلوند توت فرنگی که مخلوطی از بلوند و موی قرمز است، نوع نادرتری است که دارای بیشترین فئوملانین است. موی بلوند می ­تواند تقریبا هر نسبتی از فئوملانین و یو ملانین را داشته باشد؛ اما فقط مقادیر کمی از هر دو را دارد. فئوملانین بیشتر، یک رنگ بلوند طلایی یا توت فرنگی ایجاد می­ کند و یوملانین بیشتر یک رنگ بلوند شنی یا خاکستری ایجاد می­ کند. بسیاری از کودکانی که با موی بلوند متولد می­ شوند، همانطور که سن آن­ ها افزایش پیدا می­ کند مویشان تیره ­تر می­ شود؛ به طوری که اکثر بلوندهای طبیعی، با گذشت زمان، زمانی که به سن میانسالی می­ رسند، یک رنگ موی بلوند تیره خواهند داشت. هورمون­ های بارداری این فرآیند را تسریع می­ کنند. موی بلوند روشن طبیعی در دوران کودکی نادر است و ادعا می شود که در جمعیت جهان محدوده ­ای از 2% بلوند طبیعی تا 16% در US دارد. موی بلوند معمولا در شمال و غرب اروپا و زادگان آن­ ها دیده می­ شود؛ اما می­ تواند در بیشتر مناطق اروپا نیز دیده شود. مطالعات انجام شده در سال 2012 نشان می­ دهند که موی بلوند طبیعی سیاه پوستان، توسط یک جهش مغلوب در پروتئین مرتبط با تیروزیناز 1 (TYRP1) ایجاد می­ شود. در جزایر سلیمان، 26% از جمعیت حامل این ژن هستند؛ با این حال، این ژن در مردم خارج از اقیانوسیه وجود ندارد.
 

موی سیاه


موی سیاه، تیره­ ترین رنگ مو است. این رنگ دارای مقادیر زیادی یوملانین است و پرپشت­ تر از سایر رنگ ­های مو است.
 

موی بور (قهوه ای مایل به قرمز)


موی بور طیفی از سایه­ های روشن تا قرمز – قهوه ­ای تیره دارد. مواد شیمیایی که موجب ایجاد موی بور (قهوه ­ای مایل به قرمز) می­ شوند؛ حاوی یوملانین (قهوه ­ای) و فئوملانین (قرمز) هستند، به طوری که نسبت به چیزی که در موی قهوه ­ای دیده می­ شود، نسبت بالاتری از فئوملانین ایجاد کننده­ ی رنگ قرمز وجود دارد. این رنگ مو معمولا در افراد شمال و غرب اروپا دیده می­ شود.
 

موی قرمز


موی قرمز طیفی از سایه ­های بلوند توت فرنگی روشن تا تیتانی، مسی و کاملا قرمز دارد. این رنگ مو توسط یک تغییر در ژن Mc1r ایجاد می­ شود و ژنی مغلوب است. موی قرمز بیشترین مقادیر فئوملانین را دارد؛ حدودا 67% و معمولا دارای سطوح پایینی از یوملانین است. این رنگ مو در 2-1% از جمعیت دیده می­ شود و کمترین شیوع را در جهان دارد. این رنگ مو غالبا در جزایر بریتانیا دیده می­ شود. اسکاتلند بالاترین جمعیت از موقرمزها را دارد؛ 13 درصد از جمعیت، موی قرمز دارند و حدود 40% حامل ژن مغلوب موی قرمز هستند.
 

موی خاکستری و سفید


موی سفید یا خاکستری – که گاهی اوقات در حالت محاوره، "نمک فلفلی" نیز نامیده می­ شود – توسط یک رنگدانه ­ی واقعی خاکستری یا سفید ایجاد نمی­ شود؛ بلکه به دلیل عدم رنگدانه­ ای شدن و نبود ملانین ایجاد می­ شود. موی روشن به صورت خاکستری یا سفید ظاهر می­ شود که به دلیل مسیر نوری است که از روی موها منعکس می­ شود. رنگ موی خاکستری معمولا به صورت طبیعی در افراد مسن دیده می­ شود (عنوان پیری و خاکستری شدن مو را در ادامه ببینید). برای برخی افراد، خاکستری شدن موها می­ تواند در سنین خیلی جوانی رخ دهد؛ حتی زمانی که فقط 10 سال دارند. 
در برخی موارد، موی خاکستری ممکن است توسط بیماری­ های تیروئید، سندرم واردنبورگ یا کمبود ویتامین B12 ایجاد شود. در برخی نقاط زمانی در سیکل زندگی انسان، سلول­ هایی که در پایه­ ی فولیکول مو قرار دارند، کند می­ شوند و در نهایت تولید رنگدانه را متوقف می­ کنند. دو رنگی شدن مو، یک بیماری اتوزوم غالب ساخت ملانوسیت است که ممکن است موجب ایجاد یک سفیدی مادرزادی در کاکل مو شود.
موی اروپایی­ ها اغلب در اواسط 30 سالگی شروع به خاکستری شدن می­ کند؛ در حالی که موی آسیایی­ ها در اواخر سی سالگی آن­ها شروع به خاکستری شدن می­ کند؛ اما بیشتر آفریقایی­ ها تا اواسط 40 سالگی رنگ موی طبیعی خودشان را حفظ می­ کنند.
خاکستری شدن مو یک فرآیند تدریجی است؛ بر اساس مطالعه­ ی صورت گرفته توسط لورل، عموما، 74% از افراد بین سنین 45 و 65 سال، تا حدی موی خاکستری دارند که به طور میانگین 27% از موی آن­ ها را شامل می­ شود و حدودا یکی از هر 10 نفر، حتی بعد از سن 60 سالگی، هیچ موی خاکستری ندارند. 



موی سفید و خاکستری
 

شرایطی که رنگ مو را تحت تاثیر قرار می دهند.

 

1. پیری یا خاکستری شدن رنگ مو


موی کودکان متولد شده با برخی از رنگ­ های مو ممکن است به تدریج، همانطور که رشد می­ کنند، تیره ­تر شود. بسیاری از نوزادان دارای موی بلوند، قهوه­ ای روشن یا قرمز این پدیده را تجربه می­ کنند. این اتفاق توسط ژن ­هایی که در طی اوایل دوران کودکی و بلوغ روشن و خاموش می­ شوند؛ می­ افتد.

تغییرات رنگ مو معمولا به صورت طبیعی، همگام با افزایش سن رخ می ­دهد که در نهایت رنگ مو را به خاکستری و سپس سفید تغییر می ­دهد. این فرآیند خاکستری شدن مو نامیده می­ شود. خاکستری شدن مو به طور طبیعی در اوایل یا اواسط بیست سالگی در مردان و اواخر بیست سالگی در زنان آغاز می ­شود. بیش از 60% از آمریکایی ­ها در سن 40 سالگی تا حدی موی خاکستری دارند. سنی که در آن، خاکستری شدن آغاز می­ شود؛ تقریبا کاملا بستگی به ژنتیک دارد. گاهی اوقات افراد با موی خاکستری متولد می ­شوند چون آن­ ها این صفت را به ارث می ­برند.

ترتیبی که طبق آن، خاکستری شدن رخ می ­دهد به این صورت است: موی بینی، موی روی سر، ریش، موی بدن، مژه ­ها.

در افراد غیر طاس، به محض اینکه مو به رنگ خاکستری تغییر می­ کند، رشد آن نیز ممکن است سریع تر شود.


به نظر می­ رسد که چندین ژن مسئول فرآیند خاکستری شدن باشند. Bcl2 و Bcl-w اولین دو ژن کشف شده هستند سپس در سال 2016، ژن IRF4 (فاکتور تنظیمی اینترفرون 4) بعد از یک مطالعه روی 6000 فرد که در 5 کشور آمریکای لاتین زندگی می­ کردند، معرفی شد. به هرحال، مشخص شده است که فاکتورهای محیطی حدود 70% از موارد خاکستری شدن مو را کنترل می­ کنند.

تغییر در رنگ مو زمانی رخ می­ دهد که تولید ملانین در ریشه­ ی مو متوقف می­ شود و موهای جدید بدون رنگدانه رشد می­ کنند. سلول­ های بنیادی در پایه­ ی فولیکول ­های مو، ملانوسیت ­ها را تولید می­ کنند، ملانوسیت ­ها سلول ­هایی هستند که رنگدانه را در پوست و مو تولید و ذخیره ­سازی می­ کنند. مرگ سلول­ های بنیادی ملانوسیت موجب آغاز خاکستری شدن می ­شود.

خاکستری شدن مو ممکن است توسط انباشتگی هیدروژن پراکسید و سطوح پایین غیرطبیعی آنزیم کاتالاز، که هیدروژن پراکسید را می ­شکند و تنش اکسیداتیو را در بیمارانی که از ویتیلیگو رنج می ­برند، کاهش می­ دهد، شروع شود. از آنجایی که ویتیلیگو می­ تواند موجب سفید شدن مژه­ ها شود، به نظر می­ رسد که در پیری نیز همان فرآیند در موی روی سر (و هر جای دیگری در بدن) نیز نقش داشته باشد.

اخیرا نشان داده شده است که داروی ضد سرطان ایماتینیب، فرآیند خاکستری شدن مو را معکوس می­ کند. با این حال، این دارو گران است و عوارض جانبی شدید و مرگبار بالقوه ­ای دارد. از این رو برای استفاده برای تغییر رنگ موی فرد عملی نیست. با این وجود، اگر مکانیسم عملکرد ایماتینیب روی سلول­ های بنیادی ملانوسیت را بتوان کشف کرد، این احتمال وجود دارد که یک داروی جایگزین ارزان­ تر و ایمن­ تر را بتوان ساخت. هنوز مشخص نیست که آیا ایماتینیب روی کاتالاز تاثیر دارد یا اینکه اثر معکوس کردن آن روی فرآیند خاکستری شدن به دلیل چیز دیگری است.


استرس


روایت­ ها حاکی از آن هستند که استرس، هم به صورت مزمن و هم به صورت حاد، ممکن است موجب خاکستری شدن زودهنگام موی افراد شود. محققان برای اثبات حرفشان به بازماندگان حوادث، مانند بازماندگان تایتانیک یا سیاستمداران رده بالا مانند بیل کلینتون یا براک اوباما اشاره کرده ­اند. برخی از شواهد وجود دارند که نشان می ­دهند استرس مزمن موجب خاکستری شدن مو پیش از موعد می­ شود؛ اما هیچ ارتباط معینی تایید نشده است. مشخص شده است که هورمون استرس یعنی کورتیزول، در طی زمان در موی انسان انباشته می ­شود اما اینکه آیا این هورمون هیچ اثری روی رنگ مو دارد یا نه، هنوز مشخص نشده است.

 

شرایط پزشکی


آلبینیسم یک ناهنجاری ژنتیکی است که در آن، رنگدانه­ کم است یا هیچ رنگدانه ­ای در موی انسان، چشم­ ها و پوست دیده نمی ­شود. مو اغلب سفید یا بلوند کم رنگ است. با این حال، موی افراد مبتلا به آلبینیسم می ­تواند قرمز، بلوند تیره ­تر، قهوه ­ای روشن یا به ندرت حتی قهوه ­ای تیره باشد.

ویتیلیگو شامل از دست دادن تکه تکه ­ی رنگ پوست و مو است که ممکن است در نتیجه­ ی یک بیماری خودایمنی ایجاد شود. در یک مطالعه­ ی مقدماتی در سال 2013، محققین انباشتگی تدریجی هیدروژن پراکسید که موجب ایجاد یک کاتالاز کاذب با فعالیت کم می ­شود را درمان کرده ­اند. این مطالعه پوشش رسانه ­ای قابل توجهی را ایجاد کرد و بررسی ­های بیشتر ممکن است منجر به توسعه­ ی یک روش درمانی به غیر از رنگ کردن معمول برای برطرف کردن موی خاکستری شوند. 
سوءتغذیه نیز موجب روشن ­تر شدن، باریک ­تر شدن و شکننده ­تر شدن مو می­ شود. موی تیره ممکن است رنگ متمایل به قرمز یا متمایل به بلوند را تغییر دهد که به دلیل کاهش تولید ملانین است. این شرایط با تغذیه­ ی مناسب قابل بازگشت است.

سندرم ورنر و سندرم پرنیشیوس نیز می­ توانند موجب خاکستری شدن زودهنگام موها شوند.

در مطالعه­ ی کنترل نشده ­­ای که در سال 2005 انجام شد؛ نشان داده است که افراد 70-50 ساله­ با ابروهای تیره اما موی خاکستری، نسبت به آن­هایی که ابروی خاکستری و موی خاکستری دارند، به احتمال بیشتری مبتلا به دیابت نوع 2 هستند.

 

عوامل مصنوعی


مطالعه ­ای که در سال 1996 در مجله­ ی پزشکی بریتانیایی چاپ شد؛ نشان داد که استعمال تنباکو ممکن است موجب خاکستری شدن زودهنگام موها شود. افراد سیگاری در مقایسه با افراد غیر سیگاری، 4 برابر بیشتر خاکستری شدن زودهنگام موها را نشان می ­دهند.

موی خاکستری ممکن است بعد از فرآیندهای التهابی، آلوپسی ناشی از پرتو الکترونی و بعد از شیمی درمانی به طور موقت تیره ­تر شود. در مورد فیزیولوژی خاکستری شدن موی انسان هنوز هم مطالب زیادی وجود دارد که باید یاد گرفته شود.
هیچ رژیم غذایی خاصی، مکمل غذایی، ویتامین یا پروتئینی وجود ندارد که بتواند روند خاکستری شدن مو را آهسته کرده، متوقف کند یا بر روی آن تاثیر بگذارد؛ با این وجود سالهاست که محصولات زیادی برای این منظور در بازار به فروش می­ رسند. با این حال، دانشمندان فرانسوی بیماران مبتلا به لوسمی را با یک داروی ضد سرطان جدید که عوارض جانبی غیر منتظره ­ای داشت؛ درمان کردند: رنگ موی برخی از بیماران به همان رنگ قبل از خاکستری شدن مو بازگشت.

 

تغییر رنگ مو بعد از مرگ


رنگ موی اجساد دفن شده می ­تواند تغییر کند. مو حاوی مخلوطی از یوملانین قهوه ­ای تیره- زرد و فئوملانین قرمز است. یوملانین نسبت به فئوملانین از نظر شیمیایی ثبات کمتری دارد و در هنگام اکسیداسیون سریع­ تر تجزیه می­ شود. رنگ مو در شرایط سخت سریع ­تر تغییر می­ کند. رنگ مو در شرایط اکسیداسیون خشک (به عنوان مثال در شرایط تدفین در خاک، در شن یا در یخ) آهسته ­تر از شرایط احیاء مرطوب (به عنوان مثال دفن در تابوت ­های چوبی یا گچی) تغییر می­ کند.

 

رنگ کردن مو


رنگ مو را می­ توان توسط یک فرآیند شیمیایی تغییر داد. رنگ موها را به صورت رنگ موی دائمی یا نیمه دائمی طبقه­ بندی می­ کنند.

رنگ مو دائمی به این معنی است که ساختار مو از نظر شیمیایی تغییر می ­کند؛ تا زمانی که در نهایت مو کوتاه شود. این به این معنا نیست که رنگ ­های مصنوعی به طور دائم باقی خواهند ماند. در طول این فرآیند، رنگ طبیعی مو از بین می ­رود و یک یا چند سایه از آن باقی می ­ماند و رنگ مصنوعی بر روی مو قرار داده می­ شود. تمام رنگدانه ­ها از کوتیکول شسته می ­شوند. رنگ طبیعی خیلی بیشتر بر روی مو باقی می ­ماند و رنگ مصنوعی سریع ­تر محو می ­شود. (بسته به مولکول­ های رنگی و شکل رنگدانه ­های رنگ)

رنگ مو دائمی موجب انعطاف­ پذیری بیشتر مو می­ شود زیرا مو را روشن­ تر یا تیره­ تر می­ کند و همچنین ته رنگ آن را تغییر می ­دهد؛ اما تاثیرات منفی هم دارد. ترمیم رنگ مو (ماهی یک بار یا هر شش هفته) ضروری است تا موهای جدیدی که رشد می­ کنند با بقیه­ ی موها هم شکل شوند و حالت سایه روشن ایجاد نشود. یک رنگ دائمی تک رنگ، رنگی یکدست و یکنواخت در تمام سر ایجاد می­ کند که ممکن است غیر طبیعی و زننده به نظر برسد به خصوص در یک سایه­ ی نسبتا خوب. برای جلوگیری از این مشکل، روند مدرن کنونی استفاده از رنگ ­های مختلف است- به این صورت که یک رنگ به عنوان پایه مورد استفاده قرار می­ گیرد و هایلایت­ ها یا رشته موهای تیره طبیعی در سایه­ های دیگر به آن اضافه می­ شوند.

رنگ ­های نیمه دائمی بعد از یک دوره­ ی زمانی معمولا 4 تا 6 هفته­ ای شسته شده و از بین می ­روند؛ بنابراین رشد مجدد ریشه­ ی مو کمتر قابل تشخیص است. رنگ نهایی هر تار مو توسط رنگ اصلی و تخلخل آن تحت تاثیر قرار می­ گیرد؛ بنابراین تغییرات اندکی در رنگ مو در سراسر سر صورت می­ گیرد که طبیعی ­تر از رنگ دائمی است و زنندگی کمتری دارد. با این حال، این به این معنی است که موی خاکستری و سفید همانند موی بقیه ­ی سر رنگ نمی­ گیرند (در حقیقت، مقداری از موهای سفیدرنگ به هیچ وجه رنگ را جذب نمی­ کنند). مقدار ناچیزی از موهای خاکستری و سفید با یکدیگر ترکیب می­ شوند که این مقدار قابل ملاحظه نیست؛ اما زمانی که این مقدار بیشتر شود؛ نقطه ­ای به وجود می­آید که در آن استفاده از رنگ نیمه دائمی به تنهایی کافی نخواهد بود. استفاده از رنگ دائمی 100 درصد را می ­توان بوسیله ­ی استفاده از یک رنگ نیمی دائمی به عنوان رنگ پایه با هایلایت ­های دائمی به تاخیر انداخت.
رنگ موی نیمه دائمی نمی ­تواند مو را روشن کند. مو را تنها می­توان با استفاده از روشن کننده ­های شیمیایی مانند دکلره روشن کرد. دکلره کردن همواره دائمی است؛ زیرا رنگدانه ­های طبیعی را از بین می ­برد. محلول­ های شستشوی مو یک نوع رنگ موی موقت هستند که معمولا همراه با شامپو موی رنگ شده مورد استفاده قرار می­ گیرند و زمانی که مو شسته می ­شود؛ شسته شده و پاک می ­شوند.

برچسب‌ها:
دیدگاه شما
4.7 /5 20 5 1

مطالب مرتبط

محصولات مرتبط

1 همیشه اولین باشید با عضویت در خبرنامه ایمیلی مهتاطب، پیش از همه از جدیدترین محصولات و تخفیف‌ها آگاه شوید